At Your Service ni KA FRANCIS
ISANG nakababahalang babala ang inilabas ni Prof. Emmanuel Leyco, isang ekonomista, pangulo at punong ekonomista ng Credit Rating and Investors Services Philippines Inc., hinggil sa kalagayan ng ekonomiya ng Pilipinas. Ayon sa kanya, napakalapit na ng bansa sa tinatawag na stagflation, isang sitwasyong pinagsasabay ang mabagal o halos hindi umuunlad na ekonomiya, patuloy na pagtaas ng presyo ng mga bilihin at mataas na kawalan ng trabaho. Hindi na lamang ito usapin ng mga numero at estadistika na inilalabas ng pamahalaan, kundi isang reyalidad na araw-araw na nararanasan ng milyun-milyong Pilipino.
Pinakamabigat ang epekto nito sa pinakamahihirap na sektor ng lipunan, partikular sa tinatayang 30 porsyento ng mga pamilyang may pinakamababang kita. Habang patuloy na tumataas ang presyo ng bigas, karne, gulay, kuryente, pamasahe at iba pang pangunahing pangangailangan, nananatiling kapos ang kinikita ng maraming manggagawa. May mga pamilyang kailangang mamili kung alin ang uunahin: pagkain, pambayad sa kuryente, matrikula ng mga anak o gamot ng maysakit na kapamilya. Sa ganitong kalagayan, paano masasabi ng pamahalaan na maayos ang takbo ng ekonomiya kung ang karaniwang mamamayan ay halos hindi na makaraos sa araw-araw?
Mas lalong dapat ikabahala ang paghina ng paglago ng ekonomiya. Iniulat na bumagal sa 2.1 porsiyento ang Gross Domestic Product (GDP) ng bansa noong ikatlong quarter ng 2026, habang umakyat naman sa 7.8 porsyento ang inflation rate noong Oktubre. Ipinakikita ng mga datos na ito ang malaking hamong kinahaharap ng bansa. Hindi sapat na ipagmalaki ang malalaking proyektong pang-imprastraktura o mga pangakong pag-unlad kung hindi naman nararamdaman ng ordinaryong mamamayan ang tunay na pagbabago sa kanilang pamumuhay. Ang tunay na sukatan ng maunlad na ekonomiya ay hindi lamang ang paglago ng mga numero kundi ang kakayahan ng mga Pilipino na magkaroon ng disenteng trabaho, sapat na kita at abot-kayang mga pangunahing pangangailangan.
Isa pang malaking problema ang magiging mahirap na pagpili ng pamahalaan sa pagitan ng pagkontrol sa inflation at pagpapasigla sa ekonomiya. Kapag itinaas ang interest rates upang pigilan ang pagtaas ng presyo, maaari namang mas mahirapan ang mga negosyante, maliliit na negosyo at mga pamilyang umaasa sa pangungutang. Ngunit kung hindi rin kikilos upang pasiglahin ang ekonomiya, posibleng patuloy na humina ang negosyo, mabawasan ang oportunidad sa trabaho at lumiit ang kakayahan ng mamamayan na gumastos. Kaya hindi sapat ang mga pahayag na kontrolado ng pamahalaan ang sitwasyon. Kailangan ang konkretong hakbang na direktang makapagpapagaan sa buhay ng mamamayan.
Dapat nang maglatag ang administrasyon ng malinaw at agarang programang pang-ekonomiya. Kabilang dito ang pagpapalakas sa sektor ng agrikultura, pagbibigay ng sapat na suporta sa mga magsasaka at maliliit na negosyante, paglikha ng de-kalidad na trabaho, pagpapababa sa gastusin sa produksyon at pagbibigay ng target na ayuda sa mga pamilyang higit na nangangailangan. Kailangan ding suriin kung epektibo ang kasalukuyang mga polisiya sa pagkontrol ng presyo ng mga bilihin. Hindi dapat puro pansamantalang solusyon ang ipinaiiral tuwing may krisis. Ang kailangan ng bansa ay pangmatagalang estratehiyang magpapalakas sa lokal na produksyon at magbibigay ng tunay na seguridad sa kabuhayan ng mga Pilipino.
Sa huli, hindi dapat hintayin ng pamahalaan na tuluyan nang lumubog ang bansa sa full-blown stagflation bago umaksyon. Gaya ng babala ni Prof. Leyco, mahalagang pakinggan, hindi lamang ang opisyal na datos kundi higit sa lahat, ang nararamdaman ng mamamayan. Hindi dapat maging normal ang sitwasyong nagtatrabaho ang isang tao nang buong araw ngunit hindi pa rin sapat ang kanyang sahod para sa pangangailangan ng pamilya. Hindi kasalanan ng mahihirap na hindi sila makaagapay sa patuloy na pagtaas ng presyo ng bilihin. Pananagutan ng pamahalaan na tiyaking may disenteng oportunidad, makatarungang kabuhayan at kinabukasang maaasahan ang bawat Pilipino. Sapagkat kung patuloy na paghihirap ang nararanasan ng mamamayan sa kabila ng mga pangakong pag-unlad, nararapat lamang itanong: Para kanino nga ba ang pag-unlad ng ekonomiya?
oOo
Para sa inyong katanungan, maaari po kayong mag-text sa cell# 0917-861-0106.
38 